De boksende expediteur van de Waalhaven

Van achttienjarige stagiair die stiekem een kijkje nam op de directieverdieping tot eigenaar van een miljoenenbedrijf dat hij later terugkocht: Jean Paul van Munster stuurde Trans-Ocean Pacific (TOP) vijfendertig jaar lang door stormen, faxterreur en beursgenoteerde avonturen. Een portret van een ras-Rotterdammer die doordeweeks zakendoet op gevoel en op zaterdagochtend twaalf rondes in de ring staat.

In de strakke kantoortuin bij TOP aan de Waalhaven ademt alles eigentijdse bedrijvigheid. Glazen wanden, mensen achter schermen. Tot je achterin een directiekantoor ziet dat uit een ander tijdperk komt. Een donkere apothekerskast vol trofeeën en herinneringen, een robuust houten bureau met koperen lamp, een antieke telescoop gericht op de haven. Aan de muur: historische zeeschepen. Achter het bureau zit Jean Paul van Munster, die opstaat om je te begroeten als een oude vriend.

“Ik was net achttien toen ik als stagiair bij D. Burger & Zoon kwam – inmiddels Koninklijke Burger”, vertelt Van Munster. “Op de eerste verdieping zat de directie. Daar kwam je als stagiair eigenlijk niet.” Tot hij er op een dag toch stond, in het statige kantoor van directeur-eigenaar meneer Aalders. “Toen dacht ik bij mezelf: oké, dus zó ziet een kantoor van een directeur van een havenbedrijf eruit.” 

Jaren later liep Van Munster tegen een failliete inrichtingszaak aan en wist meteen wat hij wilde hebben. “Dat bureau, de tafel waar we nu aan zitten, die sterrenkijker – het is allemaal van daar.” De apothekerskast kwam van de grootmoeder van zijn vrouw. “Wat moeten we nou met die kast, dachten we. Toch een beetje sentiment.” Eén praktische ingreep: “We hebben de onderkant eraf moeten zagen, want hij was te hoog.”

Kip met patat
De liefde voor de haven begon bij zijn vader. Van Munster was zes toen hij op zaterdagen en in schoolvakanties meeging naar de kade. Zijn vader werkte bij Oudkerk, destijds gespecialiseerd in de wilde vaart met grote ertscarriers, en bij Heerema, met werkschepen voor de offshore. 

“Destijds ging je gewoon met je zoontje van zes naar de haven, naar de kade, aan boord.” Op zo’n schip werkten rond de tweehonderd man en in de kombuis werd hij verwend. “Kip met patat, dat ga ik nooit meer vergeten.” Hij lacht. “Ik dacht: nou, dit ga ik ook doen. Als ik later groot ben, wil ik alleen nog maar kip met patat ’s middags eten.” Wat begon als een jongensdroom over friet werd een serieuze ambitie: hij wilde expediteur worden, net als zijn vader. “Dat heeft altijd alle politie-, piloten en brandweerambities overleefd.” Via de Haven- en vervoerschool Jan Backx rolde hij het vak in, eerst als stagiair bij Oudkerk, later via cargadoorskantoren de expeditie in. Een bewuste keuze: “Cargadoor heeft eigenlijk maar één klant: de rederij. De expediteur staat dichter bij de afladers of ontvangers.”

Trans Ocean Pacific aan de Noordzee
Bij Richard Kempers B.V. vertegenwoordigde Van Munster een Taiwanese expediteur: Trans Ocean Pacific forwarding, actief tussen het Verre Oosten en Amerika. Een merkwaardige naam voor een kantoor aan de Noordzee, jazeker, maar de opdrachtgever wilde Europa in. Richard Kempers zag daar geen brood in. Van Munster wel. “Toen zei ik: oké, dan ga ik het wel zelf doen.”

1992, vijfentwintig jaar oud, eigen bedrijf. Twee jaar later ging de Taiwanese aandeelhouder failliet, opgebrand aan een te ambitieus rederijplan. Van Munster kocht de aandelen terug en stond er, met drie man op kantoor, ineens alleen voor. Diezelfde drie werken trouwens nog steeds bij TOP. Een van hen, Saskia de Jong, werd zijn zakenpartner. Inmiddels is zij COO van FPS, een zusterbedrijf van TOP, en vormen ze samen de directie van RHH (Rotterdam Harbour Holding B.V.).

De jaren erna waren bikkelen. “Probeer iets harder te werken dan de anderen, een stapje meer te zetten”, zegt Van Munster als je vraagt hoe hij te werk ging. Alles ging via de fax: een briefje in WordPerfect 5.1, printen, naar het apparaat lopen. In het weekend deed hij de administratie met collega Linda, die nog altijd bij het bedrijf werkt. “Zaterdag kwam zij ook werken. Zondag nog even de laatste boel opruimen. Dan was je weer klaar voor de nieuwe week.” Tien jaar lang.

De fax komt in het verhaal van Van Munster telkens terug. Ze staat symbool voor een tijd waarin de wereld langzamer draaide, maar het werk zich niet minder opdrong. “De grootste horror; als je op reis was en ’s avonds terugkwam in je hotelkamer en er was een fax onder de deur geschoven. Dat betekende nooit iets goeds.” Bellen vanuit een hotel was duur, dus schreef hij zijn antwoord met de hand en liet de receptie het terugfaxen. Reizen naar het Verre Oosten duurde twee, drie weken. “Nu zijn er jaarlijkse Agency Meetings en ben je in vijf dagen weer thuis. Joh, ik heb zoveel gereisd en ik vond het altijd heel erg leuk. Ik vind dat mijn mensen dat nu ook moeten beleven.”

Singapore en Alibaba
Het opvallendste hoofdstuk in het verhaal van TOP begint in 2015, wanneer Singapore Post aanklopt. Van Munster kent de stad goed, zakelijk en persoonlijk. Hij vroeg zijn vrouw er zelfs ten huwelijk. Singapore Post wilde uitbreiden naar logistiek en had kantoren gekocht die al met TOP werkten. De missing link was RHH.

Het eerste bod wees Van Munster af. Vanuit Singapore belde hij zijn financieel directeur Evert op om het te vertellen. “Ik vond het wel erg sexy om Evert te bellen vanuit Singapore dat ik een miljoenendeal had afgeslagen”, zegt hij grijnzend. Een half jaar later kwam Singapore Post terug, met het verzoek om zelf maar op te schrijven onder welke voorwaarden hij wél mee zou doen. Hij eiste zeggenschap, controle en de garantie dat alle zeevracht van Alibaba, destijds aandeelhouder van Singapore Post, via hem zou lopen.

Allemaal te mooi om waar te zijn, dacht hij toen hij het terugstuurde. Het antwoord kwam tijdens de Intermodal beurs in São Paulo, waar hij met Saskia de Jong van meeting naar meeting rende. Zijn financieel directeur Evert belde – en die belt nooit voor een praatje pot. ‘Ze zijn overal mee akkoord, Jean-Paul!’ Die avond aten ze voor het eerst zonder klanten of agenten samen. “Het was een best emotionele avond. Wij wisten dat hiermee veel in ons leven ging veranderen.” 

Tien jaar lang was Singapore Post aandeelhouder. Financieel gezond, maar zonder de gedroomde push. De CEO achter het plan werd vier maanden later ontslagen en daarmee verdween alles waarvoor Van Munster had getekend. “Iedere maand stuurden we onze resultaten op. En dan kwam het antwoord: thank you. Verder niks.” Vorig jaar vroeg Singapore Post of RHH de aandelen wilde terugkopen. “Dat is natuurlijk wel apart, als je rond je vijftigste zo’n grote aandeelhouder aan boord krijgt en denkt: mijn pensioen is binnen. En wanneer je zestig bent, maak je het geld weer over om je eigen aandelen terug te kopen.”

Toch deden ze het met liefde. “Saskia en ik houden van dit bedrijf.” Sindsdien staat RHH met TOP en FPS weer op eigen benen, en dat voelt sneller. Dit jaar kocht het bedrijf een kantoor in Bremen, een besluit dat bij een beursgenoteerd moederbedrijf eerst door een kwartaalvergadering had gemoeten. “Dan is die kans verkeken. Nu is een blik tussen Saskia en mij genoeg. Evert zegt dan nog weleens: ‘ik weet niet of dit een slim idee is’.” Lachend: “En dan doen we het toch. Dan weten we dat hij gelijk heeft, maar dan gaan we er extra hard voor werken.”

De handschoenen onder de kerstboom
Wie goed kijkt in de vitrinekast met trofeeën ziet tussen de scheepsmodellen en certificaten iets onverwachts: een rode bokshandschoen met een plaquette: ‘Voor altijd, onze nummer 1.’ 

Van Munster bokst. Serieus. “Ik sta iedere zaterdag twaalf rondes in de ring.” Het begon in 2015, toen bevriende terminaldirecteur Jan Overdevest meedeed aan Gladiatoren aan de Maas, een liefdadigheidsboksavond tussen ondernemers. Van Munster zag hem drie rondes van twee minuten winnen. Toen Overdevest na afloop gesloopt aan tafel schoof, vroeg hij: ‘Ben je ziek of zo? Je hebt zes minuten bewogen, dan zie je er toch niet zo uit?’ Overdevest kaatste terug: ‘Dat moet jij zelf eens proberen.’

Vier jaar later lag onder de kerstboom het antwoord van zijn vrouw: een paar bokshandschoenen met het adres van een trainer. In januari 2020 begon hij. Net voor de coronalockdowns bouwde hij een kinderkamer om tot trainingsruimte. “Iedere avond trainen – in de zomer buiten, binnen met een mondkapje op.” In 2022 stapte hij voor het eerst de ring in tegen een twintig centimeter grotere tegenstander. Hij verloor op punten, maar het vuur was aangewakkerd. Vorig jaar organiseerde hij een bokstoernooi in Peaky Blinders-stijl bij de droogdokken van de RDM. 

Wat hem aanspreekt in de sport, is meer dan het fysieke. “Je traint conditie, techniek, snelheid en reflexen.” Maar vooral dat eerste trainingsjaar fascineert hem: alleen verdedigen, dekken en voetenwerk. Pas als het fundament staat, mag je uitdelen. Eigenlijk net als ondernemerschap, toch? Hard trainen zonder direct resultaat, doorzetten als het tegenzit, risico’s nemen en een tik kunnen incasseren. Daarna weer klaarstaan voor de volgende ronde.

Terug in het glazen kantoor
Terug naar dat kantoor, met de sterrenkijker op de haven en de vitrinekast vol vijfendertig jaar TOP. Van Munster is inmiddels zestig, opa van drie kleinkinderen, en zei twee jaar geleden dat hij nog vijf jaar zou doorgaan. “Volgens dat sommetje zit mijn tijd er dus bijna op.” Hij lacht erom. Een piketpaal zet hij niet meer. “Je weet ook niet hoe het leven loopt.”

Wat hij wel weet? “Als je van je hobby je werk maakt, hoef je nooit meer te werken. En dit” – hij gebaart om zich heen – “is ook mijn hobby.”